Herfst

 

De bladeren aan de bomen worden bruin en rood en vallen naar beneden, het is weer herfst!

September wordt herfstmaand genoemd, dit omdat op 22 september de herfst begint. ís Morgens vroeg zijn planten, gras en straatstenen vaak bedekt met fijne druppeltjes water. Dit vocht is in de nacht gevormd. ís Nachts is de lucht namelijk kouder. Daardoor koelt de grond af. De onzichtbare waterdamp die in de warme lucht van overdag zit, condenseert tot waterdruppeltjes. Dit is dauw.

Omdat het steeds kouder en kouder wordt, stroomt er in de boomstam geen sap meer omhoog naar de bladeren. Als de bladeren nu zouden doorgaan met verdampen van water, dan zou de boom uitdrogen. Maar voor dit probleem is een oplossing. Doordat de dagen korter worden, krijgen de bladeren minder licht. Als gevolg daarvan wordt onder aan de bladsteel een laagje kurkcellen gevormd. Daardoor valt het blad van de boom.

Voor het zover is, wordt het bladgroen afgebroken en geeft de boom afvalstoffen aan het blad af. Daardoor ontstaan die prachtige herfstkleuren.

De bladeren van de Berk worden geel, die van de Kastanje goudkleurig en die van de Eik rood-violet. Op de grond hopen de dode bladeren zich op. Daar worden ze aangetast door regenwormen, schimmels en bacteriŽn. Zo ontstaat humus, de mest waarmee de plant zich het jaar daarop weer voedt. Aan hun vorm en kleur zijn de bladeren te herkennen.

In de herfst, maar ook in de winter, hoor je vaak op radio of t.v. dat je in het verkeer op moet passen omdat er kans is op ijzel. De straat wordt dan spiegelglad. Maar wat is dat nu eigenlijk, ijzel?

IJzel

Als de grond bevroren is en een zachte wind voert erg vochtige lucht aan, dan zet dit vocht zich af op de grond. Daar verandert het in een laag zeer hard ijs. Pas dus goed op bij ijzel! Wanneer Kou, wind en regen kunnen samen bovendien zorgen voor hagel of sneeuw.

In de herfst kan het gebeuren dat je 's ochtends wakker wordt en dat je haast niet naar buiten kunt kijken. Buiten is alles wazig, er is mist.

Mist

Mist vormt zich bij kalm weer, wanneer de lucht te veel waterdamp bevat. Kom deze vochtige, warme lucht in aanraking met een koude luchtstroom, dan verandert de waterdam in heel kleine waterdruppels. De waterdamp condenseert en vormt een wolk. Deze blijft boven de grond of boeven het water hangen. Soms kan mist zo dicht zijn, dat je nauwelijks een hand voor ogen ziet.

 

De schors van bomen

De schors is als het ware een pantser. Hij beschermt de boom tegen guur weer. Beukenschors is te dun, waardoor de boom te lijden heeft van vorst en zon.

De schors wordt ieder jaar dikker. Jonge bomen hebben dunne en gladde schors. Bij het ouder worden, barst de schors en komen er kloven in. Oude bomen hebben vaak lange barsten, zoals de linde en de eik. De schors van de beuk blijft altijd glad en licht van kleur. Die van de Den vormt dikke schubben.